محمد بزرگپور جمعه 21 فروردین 1394 16:50 نظرات ()

 MEMORY OF HUMAN

حافظه

لطفا فونت b-lotous را نصب کنید!


سلام دوستان دلم برای همتون تنگ شده بود دیره ولی سال نوتون مبارک امیدوارم تو این سال آموزش های زیاد و پر کاربرد و معما های هیجان انگیزی داشته باشم
اگر آموزش هم دیر شد ببخشید می خواهم مطالبم علمی تر بوده و copy & paste نباشند اگر دقت کنید مطالبی که تحت عنوان ذهن برتر و مخا در این وبلاگ ارائه می شود منحصر به فردند مطالبی  که برای فرا گرفتن آنها باید هزینه کنین .امیدوارم با این کار اذهان سالم، قوی داشته باشیم و بهانه ای باشه برای دعای دوستان 
روز مادر هم مبارک.

حافظه چیست؟ حافظه کوتاه مدت و بلند مدت چیست؟ آیا حافظه می تواند تقویت شود؟ چه راهکاری برای تقویت حافظه وجود دارد؟ چه مدل هایی برای حافظه ارائه شده؟ چه کسانی حافظه را مطالعه می کنند و چگونه؟ کدام قسمت از مغز درگیر فعالیت بسیار پیچیده حافظه است؟ چرا فراموشی اتفاق می افتد؟ چه کنیم تا فراموش نکنیم ؟ آلزایمر چیست؟

در ادامه مطلب به تمام پرسش های بالا پاسخ خواهیم گفت.

نظراتی که به اندازه ، نظم ، فونت و کیفیت مطلب خواهید داد باعث قوت قلب ما خواهد شد

 با تشکر بزرگپور کارشناس روانشناسی بالینی

*********************************************


عجیب ترین و گسترده ترین فعالیتی که مغز ما انجام می دهد، حافظه است. در واقع می توان بین حافظه و هوش نوعی همبستگی و ارتباط قائل شد. بنابراین هر چه بهره ما از حافظه بیش تر باشد به همان میزان استدلالات غنی تر کرده و باهوش تر جلوه خواهیم کرد.

گفته شده که هوش بار وراثتی بیشتری دارد  و عوامل محیطی می تواند تقویت یا تضعیفش کند. به این معنی که تمرین و مسائل هوشی فقط 25% هوش را تشکیل می دهد و مابقی 75% را ژنتیک تعیین می کند که عوامل محیطی مانند تمرین و مسائل فکری می تواند این درصد را تقویت و یا تضعیف کند.(لورابرک)

اما حافظه این گونه نیست ، حافظه اکتسابی است و وراثت جز در مواردی چیره بر عوامل محیطی نیست بنابراین می توان با تمرین ها و یادگیری حافظه را تقویت کرد که تمام راه کار های آن را جلسه بعد تدریس خواهیم نمود.

حافظه را دانشمندان روانشناسی شناختی و سایر دست اندر کاران مغز بررسی می کنند و در راستای تحقیق و بررسی های فراوانشنان مدل های حافظه ی فراوانی ارائه نموده اند.

یکی از قدیمی ترین الگو های حافظه مدل اتکینسون و شیفرین می باشد. اتکینسون حافظه را در سه قسمت بررسی می کند وی حافظه را دارای سه جز حسی، کوتاه مدت، و بلند مدت می دانست. در این راستا وی می پنداشت اطلاعاتی که از طریق حواس ما به دست می آید ابتدا توسط حافظه ی حسی که در گیرنده ها وجود دارد دریافت گردیده و به مدت 3 ثانیه در آنجا ذخیره می گردد. اگر به این دسته از اطلاعاتی که توسط گیرنده های حسی ما دریافت می شود توجه گردد (( توجه : انتخاب یک محرک از بین سایر محرک ها)) اطلاعات وارد حافظه ی کوتاه مدت میشود و اگر به این دسته از اطلاعات بی توجه باشیم اطلاعات رو به زوال می روند در حافظه ی کوتاه مدت ما می توانیم بین 5 تا 9 آیتم را در حافظه داشته باشیم و مدت زمان نگهداری آن را حداکثر 30 ثانیه بیان نموده اند. اگر این دسته از اطلاعات معنا دار شوند و با اطلاعات قبلی پیوند ایجاد کنند و همینطور تکرار گردند وارد حافظه بلند مدت می گردند. گفته شده ظرفیت حافظه بلند مدت بی نهایت است و تا بی نهایت زمان می تواند حفظ کند. (سیف، 1392)

چگونه می توان حافظه ی کوتاه مدت خود را تقویت کنیم؟ یکی از راه ها تقطیع است. قابل ذکر است تمام راه کار ها را به طور مفصل در درس بعدی ارائه خواهیم نمود به طور خلاصه تقطیع که یکی از راه ها است را بیان می کنیم

تقطیع چیست؟ با مثالی به توصیف می پردازیم : این اعداد را حفظ کنید! 0-9-3-6-9-2-3-*-*-0-6 این اعداد 11 کاراکتر دارند یعنی فراتر از گنجایش حافظه ی کوتاه مدت ما. ما نیز در حفظ آن نا توان خواهیم ماند برای حفظ این اعداد کاراکتر ها را معنی دار کرده و کاهش می دهیم    0936-923-**06

این اعداد به سه کاراکتر کاهش یافت که به راحتی قابل حفظ است پس برای حفظ، اطلاعات گسترده را تقطیع کرده و بخش بخش می کنیم به لیست خرید زیر دقت کنید

گوجه مرغ سس آبلیمو روغن سیب زمینی دستمال کاغذی- چسب زخم نمک

خب می دانیم که حفظ کردن دانه به دانه لیست بالا به طوری که اطلاعات از یاد نروند تقریبا سخت است پس از تقطیع استفاده می کنیم کافیه تصویر زیر رو در نظر داشته باشین: مرغی که سس گوجه فرنگی روش ریخته شده و بغل چین سیب زمینی سرخ شده در روغن را دارد که رویش نمک ریخته شده  و روی مرغ چسب زخم زده شده! با یک تصویر روشن تمام 9 کاراکتر بالا را حفظ کردیم. که به سختی فراموش می شود.

چند درس  به صورت مفصل روی راه کار های تقویت حافظه تاکید خواهیم داشت نگران نباشید.

با این که حافظه ی بلند مدت بی نهایت است و ذهن ما بی نهایت اطلاعات را ذخیره می کند، بی آنکه فراموش کند. پس علت فراموشی ما پس از گذشت یک ماه از درس هایی که خواندیم چیست چرا نام یک نفر را دیروز به یاد می آوردیم ولی اکنون این توان را نداریم؟ چند دلیل ذکر شده!

1-اثر تقدم و اثر تاخر( که پیش تر نیز در آموزش ها گفته شد): اطلاعاتی که جدیدا می آموزیم یا قبلا آموخته و به یاد سپرده ایم با اطلاعاتی که می خواهیم به یاد بیاوریم تداخل کرده(به دلیل مشابهت) و مانع به یاد آوردن مطلب مورد نظر ما میشود مثل فراموش کردن اطلاعات درس تاریخ (دوره ی ساسانیان) پس از مطالعه (دوره ی اشکانیان) چون مطلب به هم شباهت دارد تداخل صورت می گیرد.

2-وا پس رانی: اطلاعاتی که آزارمان می دهد و نمی خواهیم به یاد بیاوریم را سرکوب می کنیم .(توضیح مفصل در دروس آتی)

3-مشکلات بازیابی: اطلاعاتی که فاقد کد گذاری هستند(نحوه ی کد گذاری بیان خواهد شد) مثل پرنده ی بی رنگی هستند که در باغ پرندگان بی رنگ رها شده اند طبیعی است در این شرایط هر چه بگردیم نخواهیم توانست پرنده مورد نظر را پیدا کنیم. چرا که اطلاعات شباهت زیادی به هم دارند کوشش برای بازیابی اطلاعاتی که رمز گذاری صحیح نشده و به صورت طوطی وار از بر شده اند مانند گشتن کتابی مخصوص بدون کد در کتابخانه ی بسیار بزرگ بدون کد گذاری و عنوان بندی است.

پس علت عدم بازنمایی اطلاعات از مغز عدم کدگذاری مخصوص است. که راه حل این نیز در درس بعدی ارائه خواهد شد

همچنین مدل دیگری از تقسیم بندی وجود دارد که در این آموزش مجال گفتنش وجود ندارد

و اما چه قسمت هایی از مغز کار پیچیده ی حافظه را انجام می دهند؟

1-هیپوکامپ: مخصوص اطلاعات اخباری درگیر در حافظه ی دراز مدت

2-آمیگدال: حافظه ی هیجانی مخصوص رویداد های احساسی مثل خاطره ی ترس، عشق ، ناراحتی و...

3-مخچه: شرطی سازی ( در دروس آتی گفته خواهد شد)

4-هسته های قاعده ای : کنترل دانش اجرایی ( در دروس آتی گفته خواهد شد)

آلزایمر به بیماری زوال عقل نیز معروف است و به نظر می رسد نابودی ناقل عصبی استیل کولین باعث این بیماری باشد در این بیماری اختلال در حافظه وجود داشته و به یکی از سایر عملکرد های بدن آسیب می زند مانند حرکت. عملا درمانی برای این اختلال وجود ندارد ولی می توان از پیشرفت آن توسط دارو هایی مثل آریسبت که  نابودی ناقل عصبی استیل کولین  کند می کند جلوگیری کرد. (استرنبرگ،1392)

 

منابع:

-استرنبرگ، رابرت ، ترجمه دکتر سید جمال خرازی(1392)، روانشناسی شناختی ، تهران، انتشارات سمت

- سیف، علی اکبر(1392)، روانشناسی پرورشی، تهران، انتشارات دوران

-اتکینسون،ریتا؛ اسمیت، بم و هوکسما، ترجمه براهنی محمد تقی( 1391)،زمینه روانشناسی هیلگارد،تهران،رشد.